Zorgverzekeraars Nederland (ZN) is het eens met de met de conclusie van het visiedocument ‘Inkoopmacht en collectief onderhandelen’ van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) dat na de introductie van prestatiebekostiging het door zorgverzekeraars gebruikte representatiemodel voor de inkoop van deze zorg afgeschaft moet worden.

Als de plannen van Minister Klink doorgaan geldt dat in 2011 voor de GGZ en voor het vrije deel van de ziekenhuiszorg. Wat ZN betreft had hieraan vorig jaar al een einde mogen komen. Zorgverzekeraars willen deze zorg juist zelf graag inkopen, maar het huidige budget­systeem maakt collectief onderhandelen noodzakelijk. Het inkopen middels het representatiemodel is een noodzakelijke overgangsmaatregel. Nu kopen zorgverzekeraars naast non-concurrentiële zorg (zoals bijvoorbeeld acute zorg) de landelijk gebudgetteerde zorg (zoals de ziekenhuiszorg in het A-segment en de curatieve GGZ) in volgens een representatiemodel. Daarbij onderhandelen de verzekeraars met de grootste marktaandelen in de regio en bij de instelling namens alle verzekeraars met de zorgaanbieders over de hoeveelheid en de kwaliteit van de te leveren zorg. Dat model staat volgens de NZa haaks op de gewenste marktwerking. Het moet dus worden afgeschaft als prestatiebekostiging wordt ingevoerd.

De NZa stelt spelregels op over hoe de betrokken partijen in de nieuwe situatie met elkaar moeten omgaan tijdens de onderhandelingen. Nu klagen zorgaanbieders over de te grote inkoopmacht van verzekeraars. Uit onderzoek van RBB Economics en Freshfields Bruckhaus Deringer in opdracht van de marktmeester, blijkt dat verzekeraars inderdaad inkoopmacht hebben. In de ogen van de NZa pakt dit gunstig uit voor de consument indien de verzekeraars het behaalde voordeel doorberekenen aan hun verzekerden. Daarvoor is concurrentie tussen zorgverzekeraars noodzakelijk. De zorgplicht van de verzekeraar voorkomt daarbij dat de verzekeraars een te grote inkoopmacht krijgen.

Volgens ZN is er wel een verschil tussen collectief onderhandelen en het inkopen van non-concurrentiële zorg en gebudgetteerde zorg middels representatie. De NZa lijkt dit allemaal over één kam te scheren. Bij collectief onderhandelen op zorg waar sprake is van marktwerking gelden uiteraard de regels van de mededinging. Maar er zijn naar mening van de zorgverzekeraars ook deelmarkten waar marktwerking en concurrentie tussen verzekeraars niet leidt tot de gewenste kwaliteit en doelmatigheid. Bijvoorbeeld bijzondere (medisch specialistische) zorg of de acute zorg. Hierin willen zorgverzekeraars nog wel samen optrekken om goede spreiding of juist concentratie en daardoor goede toegang en kwaliteitsverbetering te realiseren. Om goede afspraken te kunnen maken zullen de verzekeraars in dergelijke gevallen samen moeten blijven optrekken.

Bron: Zorgverzekeraars Nederland

Zorgplanet, transparantie in de zorg.